Các kiểu chiếu hết
Chiếu hết là nước chiếu không có lối thoát: vua không có ô an toàn, không ăn được quân chiếu và không chặn được đường chiếu. Phần lớn các thế chiếu hết lặp lại vài hình mẫu. Nắm được chúng, bạn sẽ thấy trước — ở cả hai phía bàn cờ.
Chiếu hết cơ bản
Khi hơn một hậu hoặc một xe, hãy dồn vua đơn độc ra mép bàn cờ và đưa vua của mình lên hỗ trợ. Hai xe thì không cần vua giúp.
Qb7#. Vua ở b6 bảo vệ hậu, và hậu khống chế mọi ô quanh a8.
Rh8#. Vua trắng khống chế a7 và b7; xe chiếu dọc theo hàng cuối.Rb8#. Một xe chặn hàng thứ bảy, xe kia chiếu ở hàng thứ tám. Thay phiên nhau như vậy, hai xe dồn vua ra tận mép bàn cờ.Chiếu hết hàng cuối
Vua đã nhập thành, đứng sau ba tốt chưa đi, thì không còn chỗ chạy. Xe hoặc hậu đối phương xuống hàng cuối là chiếu hết. Chỉ cần đẩy một tốt trước vua, chẳng hạn h3, là vua có ô thoát và hết nguy hiểm.
Rd8#. Chính các tốt f7, g7 và h7 của Đen nhốt vua lại.Chiếu hết kiểu kẹt
Vua bị chính quân mình vây kín có thể bị chiếu hết chỉ bằng một mã, vì nước chiếu của mã không chặn được.
Nf7#. Xe g8 cùng các tốt g7 và h7 chiếm hết mọi ô của chính vua mình.Chiếu hết kiểu Ả Rập
Xe và mã phối hợp chiếu vua ở góc: mã bảo vệ xe và khống chế ô thoát cuối cùng.
Rh7#. Mã f6 bảo vệ xe và canh g8; xe khống chế g7.Chiếu hết kiểu Anastasia
Mã chiếm các ô cạnh vua đang ở mép bàn cờ, và xe chiếu dọc theo cột mở.
Rh1#. Mã e7 khống chế g6 và g8, còn chính tốt của Đen lấp ô g7.Chiếu hết kiểu Boden
Hai tượng trên hai đường chéo cắt nhau chiếu hết vua đã nhập thành cánh hậu, khi chính quân của nó lấp các ô bên cạnh.
Ba6#. Tượng f4 khống chế b8 và c7, tượng a6 khống chế b7, còn chính mã và xe của Đen lấp d7 và d8.Những cái bẫy ở khai cuộc
Chiếu hết bốn nước
Hậu và tượng của Trắng cùng nhắm vào f7, ô mà lúc đầu ván chỉ có vua đen bảo vệ.
1.e4 e5 2.Bc4 Nc6 3.Qh5 Nf6, Qxf7#. Nước cuối của Đen tấn công hậu nhưng không giúp gì cho f7.Cách phòng thủ rất đơn giản: 3…g6 chặn hậu, hoặc 3…Qe7 bảo vệ f7. Khi đó hậu ra sớm lại trở thành mục tiêu.
Chiếu hết hai nước
Thế chiếu hết nhanh nhất có thể xảy ra ở nước thứ hai của Đen.
1.f3 e5 2.g4, Qh4#. Hai nước tốt của Trắng đã mở đường chéo tới e1, và không có gì chặn được.Đẩy tốt trước vua của mình, như f3 và g4, là mở đường tới vua. Đầu ván, hãy để yên những quân tốt đó.
Chiếu hết kiểu Légal
Trắng bỏ hậu rồi chiếu hết bằng các quân nhẹ. Đòn này chỉ thành công nếu Đen ăn hậu.
5.Nxe5 Bxd1 Đen hơn một hậu. Bxf7+ chỉ để lại cho vua nước Ke7, và Nd5# kết thúc ván cờ.Khi đối thủ cho không một quân mạnh, trước hết hãy xem ăn nó sẽ mở ra điều gì.