Play Chess

วิธีเล่นหมากรุกสากล

ยุทธวิธีหมากรุก

ยุทธวิธีคือชุดตาเดินสั้น ๆ ที่บังคับให้ได้อะไรบางอย่าง ส่วนใหญ่คือหมาก บางครั้งคือชัยชนะ ส่วนมากอาศัยแนวคิดเดียว: ตาเดียวสร้างการคุกคามสองอย่าง และคู่แข่งแก้ได้แค่อย่างเดียว

การโจมตีสองทาง (fork)

หมากตัวเดียวโจมตีหมากคู่แข่งสองตัวพร้อมกัน ม้าถนัดเรื่องนี้ เพราะการโจมตีของม้าเอาหมากมาขวางไม่ได้ และควีนหรือเรือที่ถูกม้าโจมตีก็โจมตีกลับไม่ได้

ตาฝ่ายดำเดินNc7+ รุกคิงและโจมตีเรือไปพร้อมกัน ไม่ว่าฝ่ายดำจะเดินอะไร ตาต่อไปคือ Nxa8

เบี้ยก็โจมตีสองทางได้ เดินเบี้ยเข้าไประหว่างหมากสองตัว แล้วมันจะโจมตีทั้งคู่

การกด (pin)

หมากที่ถูกกดเดินไม่ได้ เพราะจะเปิดให้หมากที่มีค่ามากกว่าข้างหลังถูกโจมตี ถ้าข้างหลังเป็นคิง จะเป็นการกดสมบูรณ์ และการเดินหมากตัวนั้นผิดกติกา ถ้าเป็นหมากอื่น จะเป็นการกดบางส่วน เดินได้ แต่เสียหมาก

ตาฝ่ายขาวเดินเมื่อ d7 ว่าง บิชอปที่ b5 กดม้าที่ c6 ไว้กับคิง ม้าจึงไม่มีตาเดินที่ถูกกติกา

โจมตีหมากที่ถูกกดซ้ำอีก ถ้าได้ให้ใช้เบี้ย มันหนีไปไหนไม่ได้

การเสียบ (skewer)

การเสียบคือการกดแบบกลับด้าน หมากที่มีค่ามากกว่ายืนอยู่ข้างหน้า เมื่อมันหลบออกจากแนว หมากข้างหลังก็ถูกกิน

ตาฝ่ายดำเดินBb2+ รุกคิงที่ e5 คิงต้องหลบออกจากแนวทแยง แล้ว Bxh8 กินควีน

การเปิดโจมตี (discovered attack)

หมากตัวหนึ่งหลบออกจากทาง เปิดให้หมากข้างหลังโจมตีได้ และตัวมันเองก็คุกคามอะไรบางอย่างด้วย ถ้าการโจมตีที่เปิดออกไปถึงคิง จะเป็นการเปิดรุก คู่แข่งต้องแก้รุกก่อน

ตาฝ่ายขาวเดินม้าอยู่ระหว่างเรือกับคิง Nxc5+ กินควีนและเปิดให้เรือรุกได้ในตาเดียวกัน

ดับเบิ้ลรุก (double check)

ถ้าหมากที่เดินก็รุกด้วย คิงจะถูกโจมตีสองทาง การกินหรือการขวางครั้งเดียวหยุดทั้งสองไม่ได้ คิงจึงต้องเดิน

ตาฝ่ายดำเดินNf6+ รุกทั้งจากม้าและจากเรือที่ e1 ถ้าเดิน …Rxf6 การรุกของเรือยังอยู่ จึงเหลือแต่ตาเดินคิง

กำจัดตัวป้องกัน

ถ้ามีหมากตัวเดียวคุมช่องสำคัญอยู่ ให้กินมัน ไล่มัน หรือล่อมันออกไป แบบสุดท้ายเรียกว่าการเบี่ยงเบน (deflection) จากนั้นช่องที่มันคุมไว้ก็จะเปิด

ตาฝ่ายขาวเดินม้าที่ f6 เป็นตัวเดียวที่คุม h7 หลัง Bxf6 gxf6 แล้ว Qh7# รุกจน โดยมีบิชอปที่ d3 ป้องกันควีน

มองหาอย่างไร

  1. ก่อนเดินทุกตา ไล่ดูการรุก การกิน และการคุกคามทั้งหมด ทั้งของคุณและของคู่แข่ง
  2. มองหาหมากที่ไม่มีใครป้องกัน มักเป็นเป้าหมายแรก
  3. มองหาหมากคู่แข่งสองตัวที่อยู่ในแนวเดียวกัน หรือที่ม้ากระโดดถึงได้จากช่องเดียวกัน

ลองฝึกมองหาด้วยปริศนาของเว็บไซต์นี้ ถ้าอยากได้ปริศนาแยกตามรูปแบบ lichess มีส่วนฝึกหัดฟรีที่ใช้ชื่อเดียวกัน


ถัดไป: รูปแบบการรุกจน · เล่นหมากรุก